Đối với người hiện đại, hội chứng khô mắt và mỏi mắt không còn là triệu chứng xa lạ. Hội chứng mỏi mắt kỹ thuật số xuất phát từ việc gia tăng sử dụng các thiết bị như điện thoại thông minh, máy tính, máy tính bảng nay đã trở thành một vấn đề y tế toàn cầu. Tương tự như cách Đông y bảo giám xem can và thận là mấu chốt của sức khỏe mắt, y học hiện đại cũng hiểu rằng mắt không đơn thuần là một cơ quan bên ngoài, mà là một cơ quan phức tạp liên kết sâu sắc với hệ thống thần kinh học và nội tiết học của toàn bộ cơ thể.
Quan điểm can tàng huyết và nuôi dưỡng mắt trong Đông y bảo giám có nhiều điểm tương đồng với vai trò của hệ thần kinh tự chủ trong thần kinh học hiện đại. Khi cơ thể chịu căng thẳng hoặc thiếu ngủ, sự cân bằng của hệ thần kinh tự chủ bị phá vỡ, đặc biệt là thần kinh giao cảm rất dễ bị quá kích hoạt. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến chức năng tuyến lệ, làm giảm tiết nước mắt và khiến tình trạng khô mắt thêm trầm trọng. Ngoài ra, việc thần kinh giao cảm hưng phấn quá mức còn gây co mạch, làm suy giảm lưu lượng máu xung quanh mắt, từ đó làm tăng mức độ mỏi cơ mắt, dẫn đến sung huyết và khô rát. Đúng như cách Đông y bảo giám nhận định rằng nhiệt ở can tác động đến mắt, khoa học thần kinh hiện đại cũng chỉ ra nguyên nhân chính là hiện tượng co mạch và phản ứng viêm bắt nguồn từ phản ứng căng thẳng.
Việc xem thận khí là tinh tủy của mắt có thể được giải thích dưới góc độ hệ nội tiết và khả năng tái tạo tế bào. Thận liên quan sâu sắc đến sự bài tiết corticosteroid, chất tham gia vào việc điều hòa phản ứng căng thẳng tổng thể và kiểm soát viêm nhiễm của cơ thể. Nếu căng thẳng mạn tính hoặc làm việc quá sức khiến chức năng thận suy giảm, cơ thể sẽ gặp khó khăn trong việc duy trì cân bằng nội môi, từ đó có thể dẫn đến tổn thương vi mạch hoặc suy giảm chức năng tế bào thần kinh ở mắt. Đặc biệt, nó còn ảnh hưởng đến việc tiết protein và lipid, các thành phần cấu tạo nên màng phim nước mắt, làm giảm chất lượng nước mắt và cản trở khả năng tái tạo của tế bào giác mạc và tế bào kết mạc, gây ra tổn thương và viêm nhiễm bề mặt nhãn cầu.
Tóm lại, việc lạm dụng thiết bị kỹ thuật số làm giảm tần suất chớp mắt, gây hội chứng khô mắt và tạo áp lực căng thẳng quá mức lên các cơ mắt, làm tăng thêm tình trạng mỏi mắt do điều tiết. Khi cộng hưởng với căng thẳng mạn tính và thiếu ngủ, sự mệt mỏi và khô mắt càng trở nên trầm trọng thông qua sự mất cân bằng hệ thần kinh tự chủ và rối loạn hệ nội tiết. Vượt lên trên việc chỉ nhỏ thuốc mắt hay nghỉ ngơi đơn thuần, tìm lại sự cân bằng cho toàn bộ cơ thể mới chính là giải pháp cốt lõi cho sức khỏe đôi mắt.
