Nếu lý giải khái niệm chính khí của Đông y bảo giám dưới góc nhìn y học hiện đại, điều này có mối liên hệ mật thiết với hệ thống miễn dịch của cơ thể. Hệ thống miễn dịch là mạng lưới phòng thủ phức tạp và tinh vi, bảo vệ cơ thể khỏi các tác nhân xâm nhập từ bên ngoài như virus và vi khuẩn. Hệ thống này được chia thành miễn dịch bẩm sinh và miễn dịch thu được. Miễn dịch bẩm sinh là hàng rào phòng thủ không đặc hiệu vốn có, bao gồm da, niêm mạc, tế bào diệt tự nhiên, đại thực bào; trong khi miễn dịch thu được giữ vai trò ghi nhớ các vi khuẩn gây bệnh cụ thể để tạo đáp ứng riêng biệt nhờ tế bào B và tế bào T. Tình trạng liên tục ốm vặt mỗi khi giao mùa chính là tín hiệu cho thấy hệ thống miễn dịch đã mất cân bằng và suy giảm chức năng.
Cuộc sống hiện đại chứa đựng nhiều yếu tố gây hại nghiêm trọng cho hệ miễn dịch. Căng thẳng mạn tính khiến vỏ thượng thận tiết ra quá mức hormone cortisol. Loại hormone này vừa ức chế phản ứng viêm, vừa làm giảm hoạt tính của tế bào miễn dịch. Đặc biệt, nó ảnh hưởng tiêu cực đến quá trình sinh trưởng và chức năng của tế bào T, làm giảm khả năng phòng ngự trước virus hoặc vi khuẩn bên ngoài. Thiếu ngủ cũng là một thủ phạm chính gây suy sụp miễn dịch. Trong khi ngủ, cơ thể sắp xếp lại tế bào miễn dịch và tiết ra cytokine, một chất điều hòa miễn dịch. Khi thiếu ngủ, quá trình này không thể diễn ra bình thường, khiến cơ thể dễ bị nhiễm trùng.
Sức khỏe đường ruột là một trong những cốt lõi của khả năng miễn dịch, và loạn khuẩn đường ruột ảnh hưởng trực tiếp đến miễn dịch niêm mạc ruột, nơi tập trung hơn 70% hệ thống miễn dịch. Khi vi khuẩn có hại gia tăng và niêm mạc ruột bị tổn thương, các phản ứng viêm sẽ được kích hoạt, có thể dẫn đến suy giảm miễn dịch toàn thân. Thiếu hụt các chất dinh dưỡng thiết yếu như vitamin D, kẽm và selen cũng cản trở tế bào miễn dịch thực hiện chức năng bình thường. Ngoài ra, sự kích hoạt quá mức của thần kinh giao cảm sẽ ức chế sự di chuyển và chức năng của tế bào miễn dịch, trong khi thần kinh phó giao cảm lại hỗ trợ hoạt tính của tế bào miễn dịch. Cuộc sống đầy áp lực của người hiện đại dễ làm hưng phấn thần kinh giao cảm, gây rối loạn hệ thống miễn dịch. Tất cả những yếu tố phức tạp này tương tác lẫn nhau, làm suy yếu hệ thống miễn dịch và cuối cùng biểu hiện ra thành các triệu chứng như ho, cảm lạnh thường xuyên, dị ứng hoặc mệt mỏi mạn tính. Việc bạn phát bệnh không đơn thuần chỉ vì tiếp xúc với virus, mà là dấu hiệu cho thấy cơ thể chưa sẵn sàng để chiến đấu với virus. Do đó, tăng cường miễn dịch không chỉ dừng lại ở việc dùng thuốc, mà đòi hỏi một cách tiếp cận toàn diện để cải thiện môi trường căn bản bên trong cơ thể.
