Tuổi tác tăng lên thì giọng nói cũng già đi? Rối loạn phát âm tuổi già, hãy chủ động chăm sóc

Kính gửi quý độc giả, trí tuệ sâu sắc của Đông y bảo giám ngày nay vẫn liên tục được y học hiện đại chứng minh tính xác thực. Hiện tượng giọng nói yếu đi khi có tuổi không đơn thuần là do cảm giác, mà là một bệnh lý được giải thích rõ ràng về mặt y học mang tên rối loạn phát âm tuổi già (Presbyphonia). Giống như tóc bạc đi và da xuất hiện nếp nhăn, hệ thống tinh vi tạo ra giọng nói trong cơ thể chúng ta cũng trải qua quá trình lão hóa tự nhiên. Y học hiện đại giải thích sự lão hóa giọng nói này bằng nhiều nguyên nhân phối hợp. Thay đổi cốt lõi nhất chính là sự lão hóa của bản thân dây thanh âm. Cùng với tuổi tác, dây thanh âm bị teo cơ, mất tính đàn hồi, mỏng đi và cong lại như cánh cung, gọi là hiện tượng teo dây thanh âm (Vocal Cord Atrophy). Giống như sợi dây chun khi còn mới thì đàn hồi tốt, theo thời gian sẽ giãn ra và mỏng dần. Do đó, dây thanh âm không thể khép kín hoàn toàn, tạo ra khe hở khiến âm thanh bị thoát hơi hoặc giọng nói trở nên mỏng và thiếu lực. Ngoài ra, các cơ thanh quản vận động dây thanh âm cũng gặp phải tình trạng thiểu cơ toàn thân. Tương tự như cơ bắp tay chân giảm đi, các cơ nhỏ xung quanh thanh quản giữ vai trò quan trọng trong việc phát âm cũng dần suy yếu. Khi các cơ này yếu đi, cử động của dây thanh âm trở nên chậm chạp và khả năng điều chỉnh tinh vi bị giảm sút, khiến việc lên nốt cao trở nên khó khăn hoặc cao độ giọng nói không ổn định. Đặc biệt, nam giới cao tuổi có xu hướng giọng cao lên, trong khi nữ giới cao tuổi lại có xu hướng giọng trầm xuống. Chưa dừng lại ở đó, giọng nói được thực hiện thông qua sự điều hòa tinh vi của hệ thần kinh, và lão hóa dẫn đến sự thay đổi chất dẫn truyền thần kinh hoặc tổn thương tế bào thần kinh, ảnh hưởng đến độ chính xác cũng như tốc độ của tín hiệu thần kinh truyền đến dây thanh âm. Điều này có thể dẫn đến hiện tượng bắt đầu phát âm chậm hơn hoặc thời gian duy trì phát âm ngắn lại. Sự suy giảm chức năng phế cũng đóng vai trò quan trọng; khi tuổi tác tăng, dung tích sống giảm và cơ hô hấp yếu đi, cơ thể không tạo đủ áp lực không khí cần thiết để phát âm, khiến giọng nói nhỏ đi và khó duy trì lâu. Điểm này hoàn toàn tương đồng với việc suy giảm phế khí được nhắc đến trong Đông y bảo giám. Bên cạnh đó, việc giảm tiết nước bọt dẫn đến khô khoang miệng và hầu họng, sự gia tăng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD) gây kích ứng dây thanh âm, cùng nhiều loại thuốc người cao tuổi sử dụng như thuốc tăng huyết áp hay thuốc kháng histamine đều có thể ảnh hưởng đến giọng nói. Như vậy, rối loạn phát âm tuổi già không đơn thuần là vấn đề của riêng giọng nói, mà là quá trình lão hóa phức tạp của toàn bộ cơ thể biểu hiện qua giọng nói, đòi hỏi sự chăm sóc tỉ mỉ hơn. Chúng ta đừng nên bỏ mặc mà hãy cùng chủ động chăm sóc giọng nói quý giá này.