Khái niệm can phong trong Đông y bảo giám có thể được hiểu trong một bối cảnh tương đồng đến kinh ngạc với 'cơn thiếu máu não thoáng qua (Transient Ischemic Attack, TIA)' của y học hiện đại, thường được gọi là cơn thiếu máu não thoáng qua. TIA là triệu chứng thần kinh xuất hiện khi việc cung cấp máu lên não bị gián đoạn tạm thời, thường có đặc điểm tự hồi phục trong vòng vài phút đến một giờ. Thế nhưng, chính sự phục hồi tạm thời này khiến nhiều người xem nhẹ hoặc gạt đi vì nghĩ do mệt mỏi. Dẫu vậy, đây tuyệt đối là tín hiệu cảnh báo nghiêm trọng từ não bộ mà không được bỏ qua.
Các triệu chứng chính của TIA tương đồng với chứng 'lưỡi co rút không nói được' trong Đông y bảo giám. Về mặt hiện đại, biểu hiện điển hình là rối loạn ngôn ngữ như đột nhiên nói ngọng (rối loạn vận ngôn), khó hiểu hoặc khó diễn đạt lời nói (chứng mất ngôn ngữ). Bên cạnh đó, tình trạng này có thể biểu hiện dưới nhiều dạng như triệu chứng liệt tạm thời khiến tay chân một bên yếu đi hoặc có cảm giác bất thường, rối loạn thị trường như nhìn một thành hai hoặc đột ngột mờ mắt một bên, cùng với chóng mặt dữ dội hay mất thăng bằng. Tất cả những triệu chứng này đều phát sinh khi việc cung cấp máu cho một vùng não nhất định bị thiếu hụt tức thời.
Não bộ của chúng ta chỉ có thể hoạt động bình thường khi được cung cấp oxy và glucose liên tục. TIA xảy ra khi mạch máu não bị hẹp do tích tụ các dị vật như cholesterol hoặc huyết khối, hoặc khi huyết khối từ rối loạn nhịp tim bong ra làm tắc mạch máu não rồi lại tự thông trở lại. Tình trạng này có thể ví như đường ống nước bị cặn bám làm dòng chảy yếu đi rồi sau đó thông lại. Vấn đề là khoảng 10 đến 15% bệnh nhân xuất hiện TIA có nguy cơ rất cao tiến triển thành đột quỵ thực sự trong vòng 3 tháng, đặc biệt là trong 48 giờ đầu tiên. Khi bệnh tiến triển nặng, có đến 1/3 bệnh nhân đột quỵ từng trải qua TIA, vì vậy hoàn toàn chính xác khi coi TIA là phần mở đầu báo trước của một cơn đột quỵ thực sự.
Do đó, nếu xuất hiện triệu chứng TIA, dù đã tự hồi phục, bạn vẫn cần đến gặp bác sĩ thần kinh ngay lập tức để được thăm khám chi tiết. Đó chính là cách não bộ trực tiếp báo cho bạn biết đây không phải là vấn đề có thể giải quyết chỉ bằng nghỉ ngơi. Việc nắm rõ tình trạng mạch máu não, các vấn đề về tim thông qua chụp cộng hưởng từ (MRI), chụp mạch cộng hưởng từ (MRA), siêu âm động mạch cảnh, điện tâm đồ và thực hiện các biện pháp phòng ngừa thích hợp là vô cùng quan trọng. Bên cạnh việc cải thiện thói quen sinh hoạt như kiểm soát huyết áp, quản lý đái tháo đường, điều chỉnh chỉ số cholesterol, bỏ thuốc lá, hạn chế rượu bia và tập thể dục đều đặn, khi cần thiết phải bắt đầu điều trị bằng thuốc như thuốc chống huyết khối hoặc thuốc chống đông để phòng ngừa đột quỵ. Xin hãy nhớ rằng, việc bỏ mặc trong lầm tưởng 'mình đã ổn rồi' có thể dẫn đến những hậu quả không thể cứu vãn.
Từ khóa bệnh liên quan
