Khái niệm 'thấp đàm' trong Đông y bảo giám có thể xem là bao hàm cả tình trạng tăng tiết chất nhầy phế quản và viêm mạn tính trong y học hiện đại. Phế quản tiết ra chất nhầy để bảo vệ phổi khỏi các dị vật bên ngoài. Lớp chất nhầy này vốn ẩm mịn, có nhiệm vụ bắt giữ dị vật rồi đẩy ra ngoài cơ thể thông qua chuyển động của lông mao. Tuy nhiên, khi tiếp xúc liên tục với các yếu tố kích thích như bụi mịn, khói thuốc, dị nguyên, nhiễm khuẩn hoặc virus, hay do mất cân bằng hệ thần kinh tự chủ khiến các tuyến tiết chất nhầy như tế bào hình đài và tuyến dưới niêm mạc bị quá kích hoạt, chất nhầy sẽ tiết ra quá mức, đồng thời trở nên đặc quánh và sẫm màu hơn.
Lượng chất nhầy đặc quánh tăng tiết quá mức này cản trở chuyển động của lông mao phế quản, làm suy giảm khả năng đào thải dị vật, từ đó tạo thành vòng xoắn luẩn quẩn làm trầm trọng thêm tình trạng viêm bên trong phế quản. Viêm mạn tính kích hoạt các tế bào miễn dịch, và các chất trung gian gây viêm được tiết ra trong quá trình này như cytokine hay chemokine lại tiếp tục thúc đẩy bài tiết chất nhầy và làm tăng độ quánh dính. Tương tự như cách Đông y bảo giám ví thấp đàm tích tụ chất thải như nước tù đọng lâu ngày bị ươn thối, y học hiện đại cũng giải thích rằng lượng chất nhầy dư thừa và đặc dính có thể trở thành mảnh đất màu mỡ làm xấu đi môi trường phế quản và tạo điều kiện cho vi khuẩn sinh sôi.
Ngoài ra, sức khỏe của phổi không chỉ giới hạn ở hệ hô hấp mà còn liên kết chặt chẽ với hệ thần kinh nội tiết. Căng thẳng kéo dài thúc đẩy tiết corticosteroid, về lâu dài có thể dẫn đến suy giảm chức năng miễn dịch và khuếch đại phản ứng viêm. Sự mất cân bằng toàn thân này làm suy yếu khả năng giám sát miễn dịch của phế quản, gây phản ứng quá mẫn với kích thích bên ngoài và khiến tình trạng tăng tiết chất nhầy thêm trầm trọng. Điển hình như hiện tượng trào ngược dạ dày thực quản xuất phát từ hệ tiêu hóa thường gây ho mạn tính và ứ đờm, minh chứng cho thấy hệ hô hấp và cơ quan tiêu hóa luôn tương tác qua lại thông qua hệ thần kinh tự chủ cùng hệ miễn dịch. Do đó, để cải thiện đờm đặc, ngoài việc làm loãng đờm thông thường, việc tiếp cận toàn diện nhằm cân bằng miễn dịch toàn thân, cải thiện môi trường viêm và làm dịu hệ thần kinh tự chủ đóng vai trò rất quan trọng.
