Nếu Đông y bảo giám dùng khái niệm 'thận khí bất cố' để giải thích cho sự mất kiểm soát của bàng quang, thì y học hiện đại xem đây là kết quả của việc dẫn truyền tín hiệu giữa não và bàng quang trở nên quá nhạy cảm, thể hiện qua các chẩn đoán bàng quang tăng hoạt và tiểu không tự chủ khi thôi thúc.
Khi nước tiểu đầy, bàng quang truyền tín hiệu đó qua thần kinh cảm giác, đi qua tủy sống rồi đến não. Não xử lý thông tin này và quyết định xem đã đến lúc đi tiểu hay cần nhịn thêm một lúc. Sau đó, thông qua dây thần kinh vận động, não sẽ điều khiển co cơ bàng quang hoặc giãn cơ sàn chậu để kiểm soát việc tiểu tiện.
Tuy nhiên, ở người bị tiểu không tự chủ khi thôi thúc, quá trình giao tiếp tinh tế này đã gặp trục trặc. Ngay cả trước khi bàng quang chứa đầy, hoặc chỉ với một lượng rất nhỏ nước tiểu, bàng quang đã phản ứng quá mức và phát tín hiệu khẩn cấp lên não báo rằng phải đi vệ sinh ngay lập tức. Hiện tượng này gọi là tăng hoạt cơ bàng quang, khi cơ bàng quang co bóp ngoài ý muốn. Khi đó, người bệnh sẽ cảm nhận cơn buồn tiểu đột ngột, dữ dội và nước tiểu có thể rỉ ra trước khi kịp tới nhà vệ sinh.
Nguyên nhân dẫn đến phản ứng quá nhạy cảm này rất đa dạng: biến đổi thần kinh tại cơ bàng quang, rối loạn dẫn truyền thần kinh do các bệnh lý thần kinh học như đột quỵ hay bệnh Parkinson, sự biến đổi các mô quanh bàng quang do suy giảm hormone sinh dục sau mãn kinh, cùng các bệnh chuyển hóa như bệnh đái tháo đường hay béo phì. Trạng thái căng thẳng tâm lý và âu lo cũng có thể làm tăng độ nhạy cảm của bàng quang. Ngoài ra, một số đồ ăn và thức uống kích thích như caffeine, rượu bia, đồ uống có ga cũng là yếu tố tác động.
Để cải thiện tình trạng này, y học hiện đại áp dụng nhiều biện pháp như trị liệu hành vi (tập luyện bàng quang, bài tập cơ sàn chậu), dùng thuốc (thuốc kháng muscarinic để giảm co bóp quá mức cơ bàng quang), tiêm độc tố botulinum hoặc điều hòa thần kinh. Giống như Đông y bảo giám chú trọng sự cân bằng tổng thể, y học hiện đại cũng không dừng lại ở việc xử lý triệu chứng cục bộ, mà hướng đến việc khôi phục dẫn truyền giữa não và bàng quang, phục hồi chức năng cơ bàng quang và nâng cao sức khỏe toàn thân. Tiểu không tự chủ khi thôi thúc không phải là điều cần giấu giếm. Tình trạng này hoàn toàn có thể cải thiện nếu được can thiệp chủ động, giúp bàng quang của bạn sớm tìm lại sự ổn định.
