Hàn khí ở hạ tiêu mà Đông y bảo giám đề cập có thể được soi chiếu dưới góc nhìn y học hiện đại ra sao? Vượt lên trên một cảm giác ớn lạnh đơn thuần, đây là lời cảnh báo có sức nặng từ những hệ thống tinh vi bên trong cơ thể.
Thứ nhất, sự mất cân bằng thân nhiệt như tình trạng thượng nhiệt hạ hàn liên quan mật thiết đến sự rối loạn hoạt động của hệ thần kinh tự chủ. Khi thần kinh giao cảm bị kích thích quá độ do căng thẳng hay nếp sống thất thường, cơ thể sẽ rơi vào trạng thái căng thẳng và gây co thắt mạch máu. Lúc này, máu được dồn phần lớn về các cơ quan sinh tồn cốt lõi như não bộ hoặc tim, đồng thời hạn chế cung cấp máu đến các khu vực được xem là ít cấp thiết hơn như tay chân hay vùng bụng. Do đó, tay chân trở nên lạnh buốt, còn tuần hoàn máu tại bụng dưới và tử cung cũng kém đi, dẫn đến chứng bụng dưới lạnh. Tình trạng này làm cản trở việc cung cấp oxy cùng dưỡng chất đến tử cung, khiến việc đào thải chất cặn bã gặp khó khăn và trở thành căn nguyên chính gây đau bụng kinh.
Thứ hai, việc suy giảm tuần hoàn máu này có thể dẫn tới mất cân bằng nội tiết tố. Tử cung và buồng trứng chỉ có thể hoạt động nhịp nhàng khi được bảo đảm đủ độ ấm cùng lượng máu nuôi dưỡng. Khi bụng dưới bị lạnh, chức năng buồng trứng suy giảm khiến việc tiết các hormon sinh dục nữ như estrogen và progesterone trở nên bất ổn. Mất cân bằng nội tiết tố sẽ làm đảo lộn chu kỳ kinh nguyệt, khiến nội mạc tử cung tăng sinh quá mức hoặc bong tróc bất thường làm cơn đau bụng kinh thêm trầm trọng, đồng thời làm đổi màu, biến động lượng máu kinh và dẫn đến lãnh đới hạ. Đáng lưu ý, khi chất gây đau prostaglandin tiết ra quá nhiều sẽ kích thích cơ tử cung co thắt mạnh, dẫn tới cơn đau bụng kinh quằn quại.
Thứ ba, chứng lạnh bụng dưới kéo dài còn tác động đến phản ứng viêm và khiến hệ miễn dịch suy giảm. Những vị trí tuần hoàn máu kém sẽ cản trở tế bào miễn dịch phát huy vai trò, khiến cơ thể dễ suy yếu trước sự xâm nhập của vi khuẩn hay virus. Vì thế, bạn sẽ dễ mắc các bệnh nhiễm trùng niệu sinh dục như viêm âm đạo hoặc viêm vùng chậu, từ đó làm tái phát lãnh đới hạ. Ngoài ra, rối loạn tuần hoàn máu quanh tử cung còn gây ra viêm mạn tính, làm tăng nguy cơ phát triển u xơ tử cung hay lạc nội mạc tử cung.
Tóm lại, bụng dưới lạnh không chỉ dừng lại ở sự khó chịu thông thường, mà nên được xem là dấu hiệu cảnh báo hệ thần kinh tự chủ, hệ nội tiết cùng hệ thống miễn dịch đang cùng lúc mất cân bằng. Nếu phó mặc tình trạng này, sức khỏe phụ nữ về lâu dài sẽ chịu nhiều ảnh hưởng xấu, vì thế việc chủ động chăm sóc làm ấm và phục hồi cân bằng cho cơ thể là điều vô cùng cần thiết.
