Thưa quý độc giả, nếu Đông y bảo giám xem trọng sàn chậu qua lăng kính của 'thận' và 'hạ tiêu', thì y học hiện đại định danh cụ thể cấu trúc này là 'cơ sàn chậu'. Sàn chậu là phức hợp gồm cơ và dây chằng nằm ở đáy dưới cùng, nâng đỡ khung chậu như một tấm sàn. Cấu trúc này tựa như chiếc võng nâng đỡ các tạng quan trọng từ phía dưới gồm bàng quang, tử cung ở nữ giới và trực tràng. Khi nhóm cơ này khỏe mạnh, việc chủ động nhịn hay tống xuất nước tiểu và phân diễn ra êm thuận, đồng thời hỗ trợ tích cực cho chức năng tình dục.
Tuy nhiên, khi cơ sàn chậu suy yếu hoặc co thắt quá mức, tình trạng rối loạn chức năng sàn chậu sẽ xuất hiện. Rất nhiều yếu tố cùng tác động dẫn đến tổn thương này: cơ suy giảm sau sinh nở, thay đổi nội tiết tố thời kỳ mãn kinh, thói quen rặn mạnh do táo bón mạn tính, thừa cân, mang vác nặng, hay thói quen ngồi sai tư thế suốt thời gian dài. Ngoài ra, bệnh lý thần kinh học hoặc chấn thương khung chậu trước đây cũng là nguyên nhân thường gặp.
Biểu hiện bệnh rất phong phú: rỉ nước tiểu hoặc khó nhịn do tiểu không tự chủ, cảm giác tiểu không hết dù vừa đi xong, táo bón kéo dài, đau vùng chậu âm ỉ không rõ nguyên do ở bụng dưới, mông, đáy chậu, và có thể dẫn đến đau khi giao hợp. Nằm ở tầng sâu nhất trong các nhóm cơ cốt lõi và khuất tầm mắt, cơ sàn chậu dễ bị xem nhẹ; nhiều người thường cho rằng đó chỉ là dấu hiệu của tuổi tác hay căng thẳng thông thường. Dẫu vậy, rối loạn chức năng sàn chậu làm suy giảm chất lượng cuộc sống đáng kể và tạo nên gánh nặng tâm lý không nhỏ.
Để chẩn đoán, y học hiện đại kết hợp thăm khám thực thể chuyên khoa, siêu âm và điện cơ đồ; hướng can thiệp gồm vật lý trị liệu, phản hồi sinh học, điều chỉnh thói quen sinh hoạt, dùng thuốc hoặc phẫu thuật khi cần. Tương tự như quan điểm cân bằng toàn diện của Đông y bảo giám khi luận về thận hư, y học hiện đại không xem bệnh lý sàn chậu là tổn thương cơ đơn lẻ, mà đặt trong mối tương quan ngặt nghèo với tư thế, nhịp thở và hệ cơ cốt lõi. Do đó, phục hồi sàn chậu đòi hỏi giải pháp đồng bộ, kết hợp củng cố cơ sàn chậu với nâng cao thể trạng và điều chỉnh nếp sống hằng ngày, bởi cơ thể luôn vận hành như một khối thống nhất.
