Cảm giác nhói buốt và co cứng mỗi khi cử động lưng thường được y học hiện đại chẩn đoán là hội chứng khớp liên mấu ngực. Đốt sống lưng, tức vùng đốt sống ngực của chúng ta bao gồm 12 đốt xương, và xen giữa các đốt xương này không chỉ có đĩa đệm mà còn có các khớp nhỏ được gọi là khớp liên mấu nằm đối xứng hai bên. Các khớp liên mấu này điều hòa chuyển động lên xuống của đốt sống, mang lại sự ổn định, đồng thời được bao bọc bởi sụn khớp mềm mại và dịch khớp để cột sống có thể vận động linh hoạt. Chúng đóng vai trò quan trọng như những khớp nối của đường ray xe lửa, giúp cột sống chuyển động mượt mà ra trước, sau và sang hai bên.
Tuy nhiên, khi khớp liên mấu phải chịu áp lực quá mức do ngồi sai tư thế trong thời gian dài, gập người liên tục, xoay vặn đột ngột hoặc do chấn thương, sụn khớp có thể bị tổn thương hoặc viêm nhiễm. Đặc biệt, tư thế cúi đầu xem điện thoại thông minh hoặc dùng máy tính khiến vai khom lại và lưng cong tròn sẽ gây căng thẳng liên tục lên vùng đốt sống ngực. Lúc này, nếu thực hiện động tác ngửa lưng ra sau hoặc vặn người sang bên, các khớp sẽ chuyển động không êm ái như bánh răng bị mòn, từ đó kích hoạt cơn đau nhói.
Cơn đau thường xuất hiện ở giữa lưng hoặc dọc theo đường xương sườn phía sau lưng, đôi khi gây ra đau lan lên cổ, vai hoặc thậm chí ra phía trước ngực. Đây là hiện tượng xảy ra khi các rễ thần kinh tủy sống đi qua xung quanh khớp liên mấu bị kích thích hoặc chèn ép. Cơn đau khiến các cơ xung quanh vô thức căng cứng quá mức, tạo thành một vòng xoắn luẩn quẩn dẫn đến co thắt cơ hoặc co cứng nghiêm trọng hơn. Tình trạng đau mạn tính và co cứng này làm suy giảm đáng kể chất lượng cuộc sống, khiến ngay cả việc hít thở sâu hay các cử động thường nhật cũng trở nên bất tiện.
Ngoài ra, vấn đề của khớp liên mấu không chỉ dừng lại ở xương và khớp. Quanh cột sống tập trung dày đặc hệ thần kinh tự chủ, nên khi cơn đau chuyển thành mạn tính, nó có thể kích hoạt quá mức thần kinh giao cảm và làm tăng phản ứng căng thẳng chung của cơ thể. Tình trạng này có thể kéo theo nhiều triệu chứng đa dạng như khó tiêu, mất ngủ, bất an tâm lý. Vì vậy, việc nhìn nhận hội chứng khớp liên mấu ngực vượt ra ngoài một bệnh cơ xương khớp đơn thuần và tiếp cận dưới góc nhìn toàn diện là rất quan trọng. Như vậy, hiện tượng ứ trệ tuần hoàn khí huyết và ảnh hưởng từ môi trường bên ngoài theo Đông y bảo giám có thể được lý giải dưới góc độ thần kinh học và phản ứng viêm của khớp liên mấu trong y học hiện đại. Nếu để mặc không điều trị, bệnh rất dễ dẫn đến đau mạn tính, do đó cần phải quản lý đúng cách ngay từ giai đoạn đầu.
