Đau ngực là điều khiến ta rất bận tâm chứ khó có thể coi là hiện tượng tạm thời đơn thuần phải không? Đặc biệt nếu là cơn đau xuất hiện sau khi uống thuốc thì nỗi lo lắng lại càng lớn hơn. Y học hiện đại giải thích tình trạng đau vú do thuốc (medication-induced mastalgia) này dưới nhiều góc độ.
Đầu tiên, hãy nhìn vào thuốc tránh thai đường uống mà nhiều phụ nữ sử dụng. Những loại thuốc này chứa estrogen và progesterone tổng hợp nên chủ động điều chỉnh cân bằng hormone trong cơ thể. Tuy nhiên, trong quá trình này, mô tuyến vú có thể phản ứng nhạy cảm với sự thay đổi hormone và gây ra cơn đau. Cụ thể, estrogen kích thích sự tăng sinh của mô tuyến vú, còn progesterone có thể gây phù vú và đau khi ấn. Tương tự như hội chứng tiền kinh nguyệt, thuốc làm tăng giữ nước bên trong mô tuyến vú dẫn đến cảm giác sưng, căng tức và thường chuyển thành cơn đau. Tình trạng này có thể xuất hiện phổ biến hơn ở giai đoạn đầu dùng thuốc hoặc khi điều chỉnh liều lượng.
Tiếp theo, thuốc chống trầm cảm cũng có thể là nguyên nhân gây đau vú. Đặc biệt, các loại thuốc thuộc nhóm thuốc ức chế tái hấp thu chọn lọc serotonin trong quá trình làm tăng nồng độ serotonin ở não có thể ảnh hưởng đến sự tiết dopamine, mà dopamine lại đóng vai trò ức chế tiết hormone prolactin từ tuyến yên. Khi mức dopamine thay đổi, nồng độ prolactin có thể tăng lên, và prolactin này kích thích mô tuyến vú gây ra các triệu chứng như căng tức ngực, đau khi ấn, thậm chí tiết sữa. Dĩ nhiên không phải ai cũng gặp phải, nhưng đây là cơ chế rõ ràng có thể mang lại sự khó chịu cho một số bệnh nhân.
Ngoài ra, nhiều loại thuốc khác như thuốc điều trị bệnh tim mạch, một số thuốc dạ dày, một số thuốc kháng sinh cụ thể cũng được báo cáo là có thể gây ra hoặc làm trầm trọng thêm chứng đau vú. Điều này được giải thích là do các thành phần của thuốc gián tiếp ảnh hưởng đến cân bằng hormone toàn thân, chuyển hóa nước, điều hòa chất dẫn truyền thần kinh, làm tăng độ nhạy cảm của mô tuyến vú hoặc gây phản ứng viêm, hơn là tác động trực tiếp vào mô tuyến vú. Thêm vào đó, phản ứng căng thẳng do việc uống thuốc có thể kích hoạt thần kinh giao cảm gây co mạch và phản ứng viêm, do đó ngưỡng đau ở vú cũng có thể bị hạ thấp.
Điều quan trọng là tác dụng phụ của thuốc có thể biểu hiện rất khác nhau tùy thuộc vào thể chất của từng cá nhân, sự hiện diện của bệnh lý nền, liều lượng và thời gian dùng thuốc. Đó chính là lý do tại sao cùng uống một loại thuốc nhưng có người bình thường còn có người lại chịu cơn đau dữ dội. Nếu tình trạng đau vú bắt đầu hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi dùng một loại thuốc nhất định, việc trao đổi với bác sĩ điều trị để thảo luận về việc điều chỉnh thuốc hoặc đổi thuốc thay thế là vô cùng quan trọng. Thay vì chỉ chịu đựng cơn đau, cần nỗ lực chủ động tìm hiểu nguyên nhân và giải quyết. Đừng bao giờ phớt lờ tín hiệu mà cơ thể gửi gắm, đây là lời chia sẻ chân thành vì tôi rất lo lắng cho bạn.
