Có thể bạn sẽ tò mò muốn biết trí tuệ của Đông y bảo giám được khoa học hiện đại soi sáng như thế nào. Tình trạng chướng bụng trên thực tế có liên quan mật thiết về mặt y học đến 'chướng bụng chức năng' hoặc 'chứng nuốt khí (aerophagia)'. Chúng ta dễ nghĩ nguyên nhân đơn thuần do khí sinh ra trong đường ruột, nhưng lượng không khí nuốt vào một cách có ý thức hoặc vô thức có thể nhiều ngoài sức tưởng tượng.
Chứng nuốt khí là hiện tượng nuốt quá nhiều không khí. Carbon dioxide sinh ra khi uống đồ uống có ga được hấp thu trong đường tiêu hóa hoặc thải ra ngoài qua động tác ợ hơi, và lúc này một lượng lớn không khí cũng dễ tràn vào cùng. Hành động nhai kẹo cao su làm tăng tiết nước bọt và tăng số lần nuốt, trở thành yếu tố vô tình làm tăng lượng không khí nuốt vào. Hơn nữa, thói quen ăn nhanh khiến lượng lớn không khí đi vào cùng thức ăn. Thói quen thở bằng miệng do nghẹt mũi hay các yếu tố tâm lý như lo âu, căng thẳng cũng có thể gây chứng nuốt khí. Việc số lần nuốt nước bọt vô thức tăng lên khi căng thẳng cũng nằm trong cơ chế này.
Không khí nuốt vào đi theo thực quản xuống dạ dày, và khi dạ dày đầy không khí, bạn sẽ thấy xuất hiện 'cảm giác chướng bụng'. Dạ dày giãn ra như một quả bóng, lúc này các thụ thể trên thành dạ dày bị kích thích và truyền tín hiệu lên não, tạo ra cảm giác căng trướng khó chịu. Một phần không khí được tống ra ngoài qua ợ hơi, nhưng phần còn lại sẽ đi qua ruột non và đại tràng, làm căng phồng đường ruột khiến vòng bụng tăng lên và gây tiếng sôi bụng. Trong trường hợp nặng, áp lực ổ bụng tăng cao có thể vượt qua sự khó chịu đơn thuần để trở thành cơn đau.
Ruột là cơ quan rất nhạy cảm, nên lượng không khí tràn vào quá mức này cũng có thể ảnh hưởng đến khả năng vận động bình thường (nhu động) của ruột. Khi ruột giãn quá mức do khí, thông qua trục ruột-não, nó tác động lên hệ thần kinh, từ đó dẫn đến vòng luẩn quẩn làm cử động ruột trở nên bất thường hoặc hạ thấp ngưỡng đau. Triệu chứng cũng có thể chồng lấp hoặc làm nặng thêm các bệnh lý tiêu hóa khác như trào ngược axit dạ dày hoặc hội chứng ruột kích thích. Điều này không chỉ gây khó chịu mà còn làm giảm chất lượng cuộc sống.
Do đó, khi tìm nguyên nhân gây chướng bụng và ợ hơi, y học hiện đại không chỉ xem xét thức ăn mà còn cân nhắc toàn diện cả thói quen sinh hoạt lẫn trạng thái tâm lý. Giảm lượng không khí nạp vào quá mức không chỉ giúp thuyên giảm triệu chứng mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc khôi phục chức năng khỏe mạnh của đường tiêu hóa và duy trì sự cân bằng sức khỏe toàn thân, tương tự như sự tuần hoàn khí được nói đến trong Đông y bảo giám. Một lần nữa chúng ta nhận thấy mọi bộ phận trong cơ thể đều liên kết mật thiết với nhau.
