Đôi chân được ví như gốc rễ và là trái tim thứ hai của cơ thể chúng ta. Suốt cả ngày nâng đỡ toàn bộ trọng lượng cơ thể và vận động không ngừng nghỉ, nếu đôi chân phải chịu đau đớn thì đây tuyệt đối không phải chuyện có thể xem nhẹ. Trong Đông y bảo giám, đau chân không chỉ đơn thuần là vấn đề của riêng bàn chân, mà được xem là tín hiệu cho thấy sự mất cân bằng của toàn bộ cơ thể.
Nguyên bản giải thích rằng đau chân là do bốn khí phong, hàn, thấp, nhiệt, hoặc do vấp ngã làm tổn thương cơ bắp và huyết mạch dẫn đến ứ huyết. Thoạt nghe có vẻ không liên quan đến giày dép thời hiện đại, nhưng nhìn sâu hơn, điều này lại có mối liên hệ rất mật thiết với những đôi giày cao gót đang thắt chặt bàn chân chúng ta.
Trước hết, phong mang ý nghĩa cơn đau di chuyển khắp nơi như ngọn gió. Mũi giày cao gót chật hẹp ép chặt các ngón chân và dây thần kinh, gây ra đau dây thần kinh buốt nhói và tê bì; điều này rất giống đặc tính biến chuyển liên tục của phong như gió lốc cuốn qua.
Hàn là đau và tê do hàn khí gây ra. Giày gót cao tạo áp lực mất cân bằng lên bàn chân và cản trở lưu thông máu, có thể khiến bàn chân bị lạnh. Khi chân bị lạnh, tuần hoàn khí huyết không thông suốt, dễ sinh ra cơn đau âm ỉ và buốt giá.
Thấp là khí dính trệ và nặng nề, chỉ cơn đau kèm theo sưng phù và nặng nề trong cơ thể. Đi giày cao gót trong thời gian dài khiến áp lực tập trung vào một vị trí nhất định trên bàn chân, dễ dẫn đến phù nề, khiến chân có cảm giác nặng trĩu và sưng phù. Đây chính là biểu hiện của cơn đau do thấp.
Cuối cùng, nhiệt là cơn đau nóng rát liên quan đến phản ứng viêm. Ma sát với đôi giày chật chội tạo ra mụn nước hoặc vết chai, đồng thời biến dạng ngón chân gây viêm khớp; những triệu chứng này giống hệt biểu hiện điển hình của nhiệt với cảm giác nóng đỏ.
Ngoài ra, việc vấp ngã làm tổn thương cơ bắp và huyết mạch dẫn đến ứ huyết không chỉ chỉ những chấn thương lớn, mà còn hàm ý những tổn thương vi mô, tức vi chấn thương và áp lực mạn tính do những đôi giày liên tục tạo gánh nặng cho chân như giày cao gót. Kích thích lặp đi lặp lại gây viêm ở cơ và dây chằng, tạo ra ứ huyết và trở thành nguyên nhân của đau mạn tính.
Đông y bảo giám coi bàn chân không chỉ là cơ quan vận động mà còn là nơi khởi đầu và kết thúc của các kinh lạc ngũ tạng lục phủ. Bàn chân có khỏe mạnh thì tuần hoàn khí huyết toàn thân mới thông suốt và các cơ quan nội tạng mới yên ổn. Điều này không có nghĩa là bạn phải từ bỏ hoàn toàn những đôi giày đẹp. Đông y bảo giám chỉ ân cần nhắc nhở rằng chúng ta cần lắng nghe tín hiệu từ đôi chân mình và có được sự thông thái để tìm kiếm vẻ đẹp trong sự thoải mái. Xin đừng quên rằng trân trọng đôi chân chính là bước đầu tiên để yêu thương bản thân.
