Khi nhìn thấy những sợi tóc bạc lốm đốm trong gương và băn khoăn không biết có phải mình đã có tóc bạc sớm hay không, hy vọng bạn không chỉ đổ lỗi cho di truyền hay lão hóa. Tương tự như việc Đông y bảo giám đề cập đến thiếu huyết hay thận suy yếu, y học hiện đại cũng không xem tóc bạc chỉ là hiện tượng lão hóa thông thường mà giải thích đó là tín hiệu phức hợp từ cơ thể. Điều này lại càng đúng với hiện tượng tóc bạc sớm ở người trẻ tuổi.
Yếu tố quyết định màu tóc chính là sắc tố melanin. Tế bào sản sinh ra sắc tố này là tế bào hắc tố nằm trong nang tóc. Khi các tế bào này hoạt động không đúng chức năng hoặc bị phá hủy, sợi tóc sẽ mất màu và chuyển sang màu trắng. Vậy tại sao tế bào hắc tố lại suy yếu? Một trong những nguyên nhân lớn nhất chính là stress oxy hóa. Cơ thể người hiện đại do áp lực tinh thần, ô nhiễm môi trường, thói quen ăn uống thất thường nên sản sinh quá mức các gốc tự do; chính các gốc tự do này sẽ tấn công và gây tổn hại tế bào hắc tố. Quan niệm thiếu huyết trong Đông y bảo giám có thể hiểu theo y học hiện đại không chỉ là việc thiếu máu đơn thuần, mà là tình trạng tuần hoàn máu không thông suốt khiến tế bào không nhận đủ oxy cùng chất dinh dưỡng, đồng thời chất thải tích tụ lại làm gia tăng stress oxy hóa.
Ngoài ra, tình trạng thận suy yếu theo y học hiện đại có thể liên hệ với suy tuyến thượng thận, mất cân bằng hệ nội tiết và quá tải hệ thần kinh. Tuyến thượng thận là nơi tiết ra hormone căng thẳng cortisol, khi phải chịu căng thẳng mạn tính, tuyến thượng thận sẽ kiệt sức và suy giảm chức năng. Quá trình này làm giảm khả năng tái tạo của tế bào nang tóc và có thể gây ảnh hưởng tiêu cực đến việc tạo sắc tố melanin. Khi hệ thần kinh tự chủ mất cân bằng và thần kinh giao cảm bị kích thích quá mức, tuần hoàn máu bị co thắt, cản trở việc cung cấp dưỡng chất cần thiết cho sự phát triển của tóc.
Thiếu hụt dinh dưỡng cũng là một nguyên nhân quan trọng không thể bỏ qua. Các chất dinh dưỡng như vitamin nhóm B (đặc biệt là vitamin B12), sắt, đồng, kẽm, protein là thiết yếu cho quá trình sản sinh sắc tố và sức khỏe nang tóc. Chế độ ăn kiêng quá mức, bữa ăn mất cân đối hoặc hội chứng kém hấp thu chất dinh dưỡng do bệnh lý có thể dẫn đến thiếu hụt các dưỡng chất quan trọng này và dẫn tới tóc bạc sớm. Đặc biệt, tình trạng thiếu đồng được biết là trực tiếp ức chế hoạt tính của tyrosinase, enzym tổng hợp sắc tố melanin.
Gần đây, các nghiên cứu còn ghi nhận mối liên hệ với sức khỏe đường ruột. Tình trạng mất cân bằng vi sinh vật đường ruột có thể kích hoạt phản ứng viêm toàn thân, và hiện tượng viêm này có thể tác động đến tế bào hắc tố. Khi đường ruột không khỏe, việc hấp thu chất dinh dưỡng cũng bị ảnh hưởng, hiển nhiên sẽ tác động xấu đến sức khỏe mái tóc. Tóc bạc sớm nhiều khả năng là tín hiệu SOS phức hợp phát ra từ toàn bộ hệ thống miễn dịch, hormone, thần kinh và chuyển hóa của cơ thể chứ không chỉ là vấn đề ở mái tóc. Việc điều chỉnh sự mất cân bằng này thông qua cải thiện thói quen sinh hoạt tổng thể như kiểm soát căng thẳng, bổ sung dinh dưỡng cân đối, ngủ đủ giấc và tập thể dục đều đặn sẽ là phương pháp chắc chắn nhất để phòng ngừa tóc bạc và tìm lại sinh lực khỏe mạnh. Cơ thể luôn có khả năng tự phục hồi, vì vậy đừng quá lo lắng mà hãy bắt đầu từ những thay đổi nhỏ dưới đây.
