Đúng vậy, rất nhiều người phải đắn đo từ việc chọn trang phục đến việc tiếp xúc cơ thể với người khác vì mồ hôi nách, thậm chí còn dẫn đến tâm lý né tránh xã hội. Y học hiện đại gọi tình trạng đổ mồ hôi quá mức này là tăng tiết mồ hôi, và khi tập trung đặc biệt ở vùng nách thì được chẩn đoán là tăng tiết mồ hôi nách. Đây là hiện tượng tuyến mồ hôi eccrine – một trong các tuyến mồ hôi của cơ thể – bị kích hoạt quá mức ở một vùng cụ thể; tuyến mồ hôi eccrine này chịu sự chi phối chủ yếu của hệ thần kinh giao cảm trong hệ thần kinh tự chủ.
Tương tự như việc Đông y bảo giám đề cập đến tâm nhiệt và vệ khí hư nhược, y học hiện đại cũng xem việc mất cân bằng hệ thần kinh tự chủ là nguyên nhân quan trọng. Thần kinh giao cảm là hệ thống thần kinh ở chế độ khẩn cấp, được kích hoạt khi chúng ta căng thẳng, lo âu hoặc phấn khích. Như chuẩn bị bước vào trận chiến, nó làm tăng nhịp tim, tăng huyết áp, đồng thời kích thích tuyến mồ hôi ra lệnh tiết mồ hôi. Tuy nhiên, có những trường hợp thần kinh giao cảm phản ứng quá nhạy cảm và tiết ra lượng mồ hôi quá mức ngay cả khi không có hoạt động thể chất đặc biệt hay nhiệt độ môi trường không cao. Hiện tượng này được gọi là tăng tiết mồ hôi nguyên phát; dù nguyên nhân chưa được làm rõ hoàn toàn, người ta phỏng đoán nó liên quan đến yếu tố di truyền hoặc sự quá kích hoạt của trung tâm điều hòa mồ hôi ở não bộ.
Đặc biệt, nách cùng với lòng bàn tay, lòng bàn chân là những nơi tập trung dày đặc tuyến mồ hôi eccrine, phản ứng rất nhạy cảm trước các yếu tố tâm lý như căng thẳng hay lo âu. Có lẽ bạn từng trải qua cảm giác tim đập thình thịch và mồ hôi nách tuôn ra trước buổi thuyết trình quan trọng. Đây là phản ứng điển hình xảy ra khi hạch hạnh nhân và vùng dưới đồi – các trung tâm điều hòa cảm xúc của não bộ – kích thích hệ thần kinh giao cảm. Áp lực tâm lý càng lớn, thần kinh giao cảm càng kích hoạt mạnh, dễ rơi vào vòng luẩn quẩn mồ hôi càng ra nhiều hơn. Trong một số trường hợp, đó cũng có thể là tăng tiết mồ hôi thứ phát do các bệnh lý khác như cường giáp hoặc bệnh đái tháo đường, vì vậy nếu tình trạng nghiêm trọng gây cản trở sinh hoạt hàng ngày, bạn cần thăm khám và nhận tư vấn chuyên môn.
Sau cùng, y học hiện đại có thể giải thích tâm nhiệt trong Đông y bảo giám là sự quá kích hoạt của hệ thần kinh tự chủ, đặc biệt là tăng trương lực giao cảm; và liên hệ vệ khí hư nhược với sự suy giảm chức năng hàng rào da hoặc rối loạn hệ miễn dịch. Việc chú ý đến sự mất cân bằng sâu bên trong cơ thể khởi phát mồ hôi cũng quan trọng không kém gì việc xử lý lượng mồ hôi biểu hiện bên ngoài.
