Trí tuệ của Đông y bảo giám thật đáng kinh ngạc, bởi từ hàng trăm năm trước, cổ nhân đã biết rằng tâm trí có thể khiến thân thể bị đau. Trong y học hiện đại, cơ chế căng thẳng trực tiếp gây khó khăn cho dạ dày được giải thích rất khoa học thông qua mối liên kết chặt chẽ gọi là trục ruột não. Não bộ và dạ dày của chúng ta không đơn thuần là mối quan hệ thông thường, mà liên tục trao đổi tín hiệu qua mạng thần kinh kết nối trực tiếp như một đường cao tốc.
Khi gặp căng thẳng, não bộ nhận diện đây là tình huống khẩn cấp và kích hoạt trục hạ đồi-tuyến yên-tuyến thượng thận. Khi trục này hoạt động, hormone căng thẳng cortisol được tiết ra ồ ạt, đồng thời hệ thần kinh giao cảm được kích hoạt tạo ra phản ứng chiến đấu hay bỏ chạy. Khi đó, năng lượng và lưu lượng máu của cơ thể sẽ tập trung vào các cơ quan quan trọng hơn cho sự sinh tồn như cơ bắp hoặc tim, và lưu lượng máu đến cơ quan tiêu hóa sẽ giảm đi tương đối. Khi lưu lượng máu giảm, khả năng tái tạo tế bào và khả năng tiết chất nhầy của dạ dày cũng suy giảm. Vốn dĩ dạ dày tạo ra một lớp chất nhầy dày để tự bảo vệ mình khỏi dịch vị có tính axit mạnh. Trong tình trạng căng thẳng, lớp màng bảo vệ này bị suy yếu. Hơn nữa, khi thần kinh giao cảm hưng phấn, axit dạ dày cũng có thể tiết ra nhiều bất thường. Lá chắn phòng thủ yếu đi trong khi lực lượng tấn công tăng lên, tạo ra một môi trường vô cùng thuận lợi khiến thành dạ dày bị tổn thương. Do đó, các triệu chứng như ợ nóng, đầy bụng, đau đớn sẽ xuất hiện.
Không chỉ có vậy, trong ruột của chúng ta tồn tại vô số tế bào thần kinh và chất dẫn truyền thần kinh đến mức được mệnh danh là bộ não thứ hai. Hơn 90% serotonin, vốn được biết đến là hormone hạnh phúc, được sản xuất tại ruột. Căng thẳng phá vỡ sự cân bằng của các chất dẫn truyền thần kinh này, từ đó ảnh hưởng đến cả nhu động ruột. Nhu động có thể trở nên quá nhanh hoặc quá chậm, dẫn đến khó tiêu, tiêu chảy hoặc táo bón. Ngoài ra, nó còn làm tăng độ nhạy cảm của ruột, gây ra tình trạng tăng nhạy cảm nội tạng khiến bạn dễ cảm thấy đau đớn ngay cả với những kích thích nhỏ.
Theo các nghiên cứu gần đây, căng thẳng còn gây tác động xấu đến môi trường vi sinh vật trong ruột, tức hệ vi sinh vật. Khi vi khuẩn có lợi giảm đi và vi khuẩn có hại gia tăng, tính thấm của hàng rào ruột tăng lên và có thể kích hoạt phản ứng viêm. Những biến đổi này tác động tổng hợp và biểu hiện ra ở chúng ta dưới tên gọi chẩn đoán là viêm dạ dày thần kinh. Rốt cuộc, câu nói trong Đông y bảo giám 'thất tình chi thương, giai tiên tổn tỳ vị' đã được khoa học hiện đại chứng minh trọn vẹn. Đừng xem những tín hiệu dạ dày gửi đến chỉ là cơn khó chịu đơn thuần, hãy xem đó là cơ hội để nhìn nhận lại trạng thái của tâm trí và cơ thể bạn.
