Khoa học hiện đại ngày càng chứng minh rõ nét trí tuệ của Đông y bảo giám. Ginsenoside, thành phần cốt lõi của nhân sâm, được biết đến như một đại diện tiêu biểu của adaptogen, nhóm chất tác động đa chiều lên nhiều hệ thống trong cơ thể. Đây là chất giúp tăng cường khả năng chống chịu stress và duy trì cân bằng nội môi.
Đặc biệt, các thành phần như ginsenoside Rg1 và ginsenoside Rb1 tác động lên trục hạ đồi-tuyến yên-tuyến thượng thận, giúp điều hòa nồng độ hormone stress cortisol và cân bằng chất dẫn truyền thần kinh, qua đó góp phần cải thiện mệt mỏi và nâng cao chức năng nhận thức. Thêm vào đó, nhiều nghiên cứu đã chỉ ra tác dụng gia tăng hoạt tính tế bào miễn dịch và ngăn ngừa tổn thương tế bào nhờ tác dụng chống oxy hóa. Hoạt chất này còn thúc đẩy tế bào nội mô mạch máu sản sinh oxit nitric giúp cải thiện tuần hoàn máu và có thể mang lại tác động tích cực trong kiểm soát đường huyết. Đây chính là cách lý giải hiện đại cho công năng bổ nguyên khí và an thần ích trí được ghi chép trong Đông y bảo giám.
Tuy nhiên, đúng như cảnh báo trong Đông y bảo giám, nhân sâm không phải là vạn năng cho tất cả mọi người. Các hoạt chất trong nhân sâm, đối với những người vốn sẵn nhiệt lượng dư thừa, huyết áp cao hoặc có xu hướng mất ngủ, có thể kích thích quá mức hệ thần kinh giao cảm, gây ra tình trạng bồn chồn, đau đầu, đánh trống ngực, mất ngủ hay tăng huyết áp. Đặc biệt, những ai đang dùng các loại thuốc nhất định như thuốc chống đông, thuốc hạ đường huyết bắt buộc phải tham khảo ý kiến chuyên gia do nguy cơ tương tác thuốc.
Ngược lại, mạch môn đông chứa các thành phần như polysaccharide, saponin, được biết đến với công dụng giảm viêm, bảo vệ niêm mạc và chống oxy hóa. Dưới góc độ y học hiện đại, việc bổ sung âm dịch có thể hiểu là bù đắp nước và chất nhầy cho cơ thể, giữ ẩm cho niêm mạc để giảm bớt các khó chịu do khô ráo gây ra như ho khan, khô khoang miệng, tăng tiết axit dạ dày. Đặc biệt, với những người rơi vào trạng thái âm hư hỏa vượng, nhiệt độ cơ thể tăng và hao tổn tân dịch do stress, những dược liệu như mạch môn đông lại thích hợp hơn nhân sâm trong việc tái lập cân bằng thể trạng. Hãy luôn nhớ rằng cơ thể chúng ta là một hệ thống phức tạp, và bất kỳ loại thảo dược nào cũng cần một cách tiếp cận cá nhân hóa dựa trên thể chất và tình trạng sức khỏe hiện tại.
