Y học hiện đại gọi trào ngược axit là 'bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD)', và giải thích đây là tình trạng rối loạn chức năng của cơ thắt thực quản dưới (LES) khiến các chất chứa trong dạ dày trào ngược lên thực quản, gây kích ứng niêm mạc thực quản và dẫn đến viêm nhiễm. Tình trạng này không chỉ đơn thuần do tăng tiết axit dạ dày, mà thường chịu sự tác động từ nhiều yếu tố phức tạp như giảm nhu động đường tiêu hóa, căng thẳng và thói quen ăn uống. Việc lựa chọn trái cây cũng liên quan mật thiết đến các yếu tố này.
Trước hết, những loại được xếp vào nhóm trái cây 'xấu' thường có độ axit cao hoặc chứa hàm lượng lớn một số thành phần nhất định. Trái cây họ cam quýt như cam, chanh, bưởi, hoặc cà chua, dứa có pH thấp, có thể kích thích trực tiếp niêm mạc thực quản và thúc đẩy tiết axit dạ dày. Khi chất có tính axit tiếp xúc với thực quản đã bị viêm, cảm giác đau rát như thiêu đốt sẽ càng dữ dội hơn. Thêm vào đó, vitamin C dồi dào trong các loại quả này tuy có tác dụng chống oxy hóa vượt trội nhưng lại có thể trở thành gánh nặng cho bệnh nhân trào ngược axit dạ dày. Với một số người, trái cây giàu chất xơ cũng cần được cẩn trọng, bởi trong quá trình tiêu hóa chúng có thể sinh khí hoặc gây áp lực lên dạ dày, làm nặng thêm triệu chứng trào ngược.
Ngược lại, các loại trái cây 'tốt' thường có độ axit thấp, mang tính kiềm hoặc dồi dào enzym hỗ trợ tiêu hóa. Tiêu biểu trong nhóm này gồm chuối, dưa lưới, đu đủ, bơ. Chuối có độ axit thấp với pH khoảng 5.6 và kết cấu mềm mại nên ít có nguy cơ kích ứng thực quản. Loại quả này cũng giàu kali và magiê, có thể hỗ trợ điều hòa tiết axit dạ dày. Đu đủ chứa dồi dào enzyme phân giải protein gọi là 'papain', giúp hỗ trợ tiêu hóa và giảm bớt áp lực cho dạ dày. Dưa lưới có hàm lượng nước cao và mang tính kiềm, có thể giúp trung hòa axit dạ dày. Quả bơ chứa chất béo lành mạnh, độ axit thấp và kết cấu mềm mại không gây gánh nặng cho dạ dày, là lựa chọn phù hợp cho người có triệu chứng trào ngược.
Điều quan trọng cần lưu ý là sự khác biệt thể trạng giữa mỗi cá nhân rất lớn. Có người ăn một loại quả thấy bình thường, nhưng người khác lại cảm thấy khó chịu. Việc lắng nghe cơ thể để tìm ra loại trái cây 'tốt' cho riêng mình là điều cốt lõi. Thời điểm ăn trái cây cũng rất cần lưu ý: nên tránh ăn trái cây trước khi đi ngủ 2 đến 3 tiếng, và dùng một lượng nhỏ sau bữa ăn thay vì ăn khi bụng đói để giảm bớt gánh nặng cho dạ dày.
