Y học hiện đại có thể giải thích trạng thái 'khí huyết ngưng trệ' trong Đông y bảo giám thông qua các biến đổi sinh lý và giải phẫu học. Càng có tuổi, hệ thống cơ, dây chằng và gân quanh khớp vai đều trải qua quá trình thoái hóa. Những cấu trúc quan trọng như chóp xoay dễ bị suy yếu hoặc tổn thương hơn, đồng thời lượng dịch bao hoạt dịch giúp bôi trơn khớp cũng giảm sút. Các thay đổi này làm suy giảm độ linh hoạt của khớp và dễ gây đau ngay cả khi cử động nhẹ.
Đặc biệt cần lưu ý đến yếu tố tuần hoàn máu. Khi tuần hoàn vi mạch ở vùng vai suy giảm, cơ và sụn không nhận đủ oxy cùng dinh dưỡng, đồng thời các chất cặn bã chuyển hóa cùng chất gây viêm dễ dàng tích tụ. Phản ứng viêm mạn tính này làm co cứng các mô liên kết xung quanh và kích thích dây thần kinh, khiến tình trạng căng cứng và đau nhức càng thêm trầm trọng. Tương tự như đường ống nước bị đóng băng trong mùa lạnh, một khi lưu lượng máu không lưu thông thuận lợi thì mọi hoạt động chức năng đều bị ảnh hưởng.
Về phương diện thần kinh học, chứng đau vai cũng mang những cơ chế phức tạp. Tình trạng thoát vị đĩa đệm cổ hoặc chèn ép thần kinh cổ có thể dẫn tới đau lan xuống vai; khi các dây thần kinh quanh vai bị kích thích liên tục, ngưỡng đau của cơ thể cũng bị hạ thấp. Cơn đau kéo dài có thể làm biến đổi phương thức xử lý cảm giác đau của não bộ, khiến người bệnh nhạy cảm hơn trước các kích thích thông thường. Điều này cho thấy cơn đau không chỉ khu trú ở khớp vai mà còn liên hệ mật thiết với trạng thái cân bằng của toàn bộ hệ thần kinh.
Dù vậy, y học hiện đại cũng ghi nhận các phương pháp như vận động, vật lý trị liệu, vật lý trị liệu bằng tay cùng liệu pháp kích thích mang lại hiệu quả rõ rệt trong việc cải thiện tình trạng này. Thao tác bấm huyệt hợp lý không chỉ tác động cơ học đơn thuần lên da mà còn kích thích các đầu mút thần kinh, thúc đẩy tuần hoàn máu tại chỗ và hỗ trợ thư giãn cơ. Quá trình này giúp đào thải các chất gây đau và kích hoạt cơ chế tự ức chế cơn đau nội sinh của cơ thể. Như vậy, khái niệm 'tuần hoàn khí huyết' trong Đông y bảo giám được khoa học hiện đại cụ thể hóa thành việc cải thiện tuần hoàn vi mạch và điều hòa chức năng thần kinh. Với sự chăm sóc đúng cách và đều đặn, bờ vai co cứng hoàn toàn có thể tìm lại sự dẻo dai và khỏe mạnh.
